Asystent zdrowienia to osoba, która: • ma za sobą doświadczenie kryzysu psychicznego pod postacią psychozy (np. w przebiegu schizofrenii, choroby afektywnej dwubiegunowej, zaburzeń nastroju z objawami psychozy itp.), • i uczestniczyła w psychoterapii własnej, • a w czasie zdobywania kwalifikacji jest w remisji objawowej.
Misja asystenta zdrowienia:
Misją asystenta zdrowienia jest wspieranie osób doświadczających kryzysów psychicznych w procesie zdrowienia, oparte na własnym doświadczeniu kryzysu i procesu powrotu do równowagi. Kluczowym elementem tej roli jest relacja partnerska, oparta na nadziei, wzmacnianiu sprawczości, samostanowienia i podmiotowości osoby wspieranej. Asystent zdrowienia pełni rolę „równego w doświadczeniu”, który towarzyszy, motywuje, dzieli się praktyczną wiedzą wynikającą z własnej drogi zdrowienia i pomaga w odnajdywaniu zasobów, zarówno osobistych, jak i środowiskowych.
Umocowanie prawne:
Asystent zdrowienia jest kwalifikacją ujętą w Zintegrowanym Systemie Kwalifikacji. Pełna nazwa kwalifikacji brzmi: „Wspieranie osób doświadczających kryzysów psychicznych w procesie zdrowienia przez osoby z doświadczeniem psychozy (asystent zdrowienia)”. Włączenie tej kwalifikacji do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji zostało ujęte w obwieszczeniu Ministra Zdrowia z 26 maja 2022 (M. P. 2022 r. poz. 581).
Zadania asystenta zdrowienia:
Osoba posiadająca kwalifikację „Wspieranie osób doświadczających kryzysów psychicznych w procesie zdrowienia przez osoby z doświadczeniem psychozy (asystent zdrowienia)” jest przygotowana do wspierania osób po kryzysach psychicznych szczególnie w zakresie motywowania do powrotu do aktywności społecznej i zawodowej. Osoba ta wykorzystuje własne doświadczenia przeżytego kryzysu psychicznego, żeby wspierać inne osoby chorujące psychicznie oraz wnosić perspektywę osoby chorującej do zespołów terapeutycznych. Do podstawowych zadań zawodowych osoby posiadającej kwalifikację należy: a) wspieranie osoby po kryzysach psychicznych w dążeniu do samodzielności życiowej, b) motywowanie osoby po kryzysach psychicznych do aktywności społecznej i zawodowej, c) świadczenie usług doradczych w zakresie radzenia sobie z różnymi problemami zdrowia psychicznego na podstawie własnych doświadczeń radzenia sobie z kryzysami oraz prowadzenie działań promujących zdrowy styl życia, d) udzielanie informacji na temat działania grup pomocowych, funkcjonowania placówek opieki zdrowotnej i pomocy społecznej zajmujących się zdrowiem psychicznym, praw pacjenta itp., e) wskazywanie możliwości szukania wsparcia dla osób bliskich, ujawnianie własnych doświadczeń kontaktu z rodziną w kontekście kryzysu psychicznego, f) dzielenie się indywidualnymi wnioskami płynącymi z osobistego doświadczenia kryzysu psychicznego z zespołami terapeutycznymi w celu działania na rzecz osoby w kryzysie, g) dzielenie się indywidualnymi wnioskami płynącymi z osobistego doświadczenia kryzysu psychicznego ze wspieranymi osobami w celu ich umacniania. Ponadto osoba posiadająca kwalifikację może utrzymywać kontakt z personelem organizacji zajmujących się zdrowiem psychicznym, pomocą społeczną i edukacją w zakresie zdrowia psychicznego w celu wsparcia osoby doświadczającej kryzysu, z którą współpracuje.
Gdzie może pracować asystent zdrowienia:
Asystent Zdrowienia może znaleźć zatrudnienie w placówkach związanych ze zdrowiem psychicznym tj: centra zdrowia psychicznego, szpitale psychiatryczne, psychiatryczne oddziały dzienne, zespoły leczenia środowiskowego, środowiskowe centra zdrowia psychicznego, środowiskowe domy samopomocy, warsztaty terapii zajęciowej, domy pomocy społecznej, specjalistyczne usługi opiekuńcze, ośrodki opiekuńcze fundacje i stowarzyszenia pracujące na rzecz osób z doświadczeniem kryzysu psychicznego, placówki zajmujące się edukacją w zakresie zdrowia psychicznego i inne. Najczęściej asystenci zdrowienia znajdują zatrudnienie w Centrach Zdrowia Psychicznego ze względu na fakt wprowadzenia obligatoryjnego zatrudniania asystentów zdrowienia w tych jednostkach. Podstawę prawną stanowi Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 9 października 2019 roku, zmieniające rozporządzenie w sprawie programu pilotażowego w Centrach Zdrowia Psychicznego. W paragrafie 16 tego aktu dodano ustęp 6 o treści: „Do osób zatrudnionych w centrum w ramach działalności podstawowej zalicza się: (…) asystentów zdrowienia”. Więcej informacji o Centrach Zdrowia Psychicznego można znaleźć na stronie: https://www.gov.pl/web/zdrowie/centra-zdrowia-psychicznego Zadania asystenta zdrowienia w Centrach Zdrowia Psychicznego zostały określone w standardach organizacyjnych opieki zdrowotne w Centrum Zdrowia Psychicznego, należą do nich: - udzielanie wsparcia pacjentom poprzez: uczestniczenie w spotkaniach z lekarzem, wysłuchanie, rozmowę, dzielenie się osobistym doświadczeniem związanym z chorowaniem i zdrowieniem. Dzielenie się praktyczną wiedzą na temat przezwyciężania kryzysu, postawach i działaniach pomocnych w odzyskiwaniu zdrowia; - uczestniczenie w zajęciach terapeutycznych poprzez: prowadzenie, współprowadzenie lub towarzyszenie uczestnikom w tych zajęciach, motywowanie pacjentów do udziału w nich; - współpraca z profesjonalistami poprzez współprowadzenie zajęć warsztatowych i edukacyjnych; - udzielanie wsparcia rodzinom pacjentów poprzez: pokazywanie perspektywy osoby chorującej, podstawową psychoedukację, dzielenie się doświadczeniem chorowania i zdrowienia; - uczestniczenie w zajęciach Klubu Pacjenta poprzez: prowadzenie lub współprowadzenie, motywowanie do udziału oraz towarzyszenie uczestnikom w zajęciach; - prowadzenie i/lub współprowadzenie grupy wsparcia dla pacjentów i rodzin; - uczestniczenie w spotkaniach zespołu CZP, dzielenie się swoimi spostrzeżeniami z zespołem terapeutycznym; - towarzyszenie pacjentowi na oddziale w wyjściach indywidualnych lub grupowych; - informowanie pacjenta o zakresie możliwości pomocy ze strony profesjonalistów z różnych dziedzin, zatrudnionych w ramach CZP; - asystent zdrowienia nie wykonuje obowiązków: asystenta osoby niepełnosprawnej, opieki społecznej, salowych; - wspieranie i motywowanie pacjenta ale nie wyręczanie w codziennych obowiązkach; - dokumentowanie wykonywanych czynności pomocowych w sposób uzgodniony z kierownikiem CZP.
Aby zostać asystentem zdrowienia po spełnieniu wymogów formalnych należy przejść odpowiednie szkolenie. Nasze Stowarzyszenie „Otwórzcie Drzwi” przy współpracy ze Stowarzyszeniem na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej realizuje takie szkolenia. Do tej pory zakończyliśmy 12 edycji kursu, obecnie prowadzimy 13 edycję kursu podstawowego, mamy w planach kolejne edycje, zapisy i szczegółowe informacje TUTAJ Aby zostać zakwalifikowanym na nasz kurs należy spełnić kryteria: - doświadczenie choroby psychicznej, - udokumentowane doświadczenie przebytej terapii (minimum 1 rok), - wysoka motywacja.
Dodatkowe punkty przyznajemy za ewentualne posiadane rekomendacje.
Osoby, które spełniają te kryteria są zapraszane na rozmowy rekrutacyjne, gdzie szczegółowo weryfikujemy zasadność przyjęcia na kurs. Rekrutujemy i prowadzimy cały kurs w parach: psycholog i osoba z doświadczeniem kryzysu psychicznego. Kurs podstawowy obejmuje 11 modułów po 20 h ( łącznie 220 h) i obejmuje następujące moduły: 1. Integracja i komunikacja 1, 2. Komunikacja 2, 3. Zniekształcenia poznawcze, 4. Etyka, 5. Wiedza o chorobie, 6. Współpraca 1, 7. Współpraca 2, 8. Zdrowienie, 9. Wgląd i stereotypy, 10. Samorzecznictwo, 11. Podsumowanie.
Kurs kończy się zaświadczeniem o ukończeniu kursu, aby je uzyskać trzeba uzyskać pozytywną rekomendację osób prowadzących kurs, należy także zrealizować 100 h stażu w charakterze asystenta zdrowienia w placówce zajmującej się leczeniem, opieką lub rehabilitacją dorosłych osób chorujących psychicznie.
Certyfikacja asystentów zdrowienia
Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej jest pierwszą instytucją certyfikującą w Polsce na poziomie państwowym. Posiadamy akredytacje Ministerstwa Zdrowia. Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego sprawuje rolę instytucji podmiotu zewnętrznego zapewnienia jakości. Współpracują z nami nad wdrażaniem coraz lepszych rozwiązań. Uprawnienia do certyfikowania kwalifikacji asystenta zdrowienia Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej uzyskało decyzją Ministra Zdrowia 23 marca 2024. W grudniu 2025 odbyły się pierwsze sesje egzaminacyjne. Certyfikacja jest dwuetapowa, pierwszy etap obejmuje wypełnienie i ocenę formularza zgłoszeniowego, drugi etap to egzamin ustny. Zagadnienia obowiązkowe na egzaminie/ zestawy efektów uczenia się (Uwaga! Należy rozwinąć zestawy) https://kwalifikacje.gov.pl/zrk2/kwalifikacja/13926 Informacje o następnych sesjach znajdują się na stronie www Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej: LINK
Jak się rozwijać jako asystent zdrowienia?
Stowarzyszenie „Otwórzcie Drzwi” wychodząc naprzeciw oczekiwaniom i na podstawie przeprowadzonych badań uruchomiło kurs zaawansowany asystenta zdrowienia. Kurs na ten moment obejmuje 8 modułów po 18 h ( 144 h) i porusza następujące zagadnienia: 1. Współpraca z pacjentem. 2. Perspektywa Asystenta Zdrowienia 3. Współpraca z zespołem 4. Poszerzenie wiedzy klinicznej (psychopatologia, psychologia, psychoterapia) 5. Problematyka piętna 6. Dbanie o siebie (samoopieka). 7. Moduł prawny 8. Blok podsumowujący Informacja o bieżących kursach i rekrutacji TUTAJ
Aby dostać się na kurs zaawansowany należy spełnić następujące kryteria rekrutacyjne: - doświadczenie choroby psychicznej - udokumentowane doświadczenie przebytej terapii (minimum 1 rok) - ukończenie kursu podstawowego Asystenta Zdrowienia - doświadczenie pracy/stażu bądź wolontariatu w charakterze Asystenta Zdrowienia - wysoka motywacja Ponadto rekomendujemy aby asystenci zdrowienia szukali dla siebie grup superwizyjnych, grup Balinta czy innych grup wsparcia. Stowarzyszenie „Otwórzcie Drzwi” prowadzi Grupę Wymiany Doświadczeń LOTOS.
Nasz zespół:
Anna Bielańska – psycholog kliniczny, psychoterapeuta i superwizor Sekcji Naukowej Psychoterapii Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Przez całe życie zawodowe pracuje z osobami z zaburzeniami psychicznymi i działa na ich rzecz. Przewodnicząca Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Psychiatrii I Opieki Środowiskowej. Terapeuta, trener i superwizor psychodramy Polskiego Instytut Psychodramy oraz Psychodrama Association for Europe.
Anna Liberadzka – psycholog, od 2007 roku członek Stowarzyszenia „Otwórzcie Drzwi”, którego przez kilka lat była wiceprezesem, obecnie pracownik Stowarzyszenia na rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej. Autorka i koordynatorka projektów związanych z edukacją społeczną na rzecz walki z piętnem osób chorujących psychicznie oraz autorka artykułów poświęconych kwestiom zdrowienia z choroby psychicznej, a także sytuacji osób chorujących psychicznie w Polsce. Trenerka współprowadząca kursy asystenta zdrowienia.
Krystiana Roloff – socjolog, psycholog, certyfikowana psychoterapeutka poznawczo-behawioralna. Kieruje Centrum Seniora dla osób chorujących psychicznie. Pracuje badawczo w zespole Zakładu Psychiatrii Środowiskowej Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej. Trenerka współprowadząca kursy dla asystentów zdrowienia.
Monika Anna Syc – nauczyciel i lektor języka angielskiego, ekspertka przez doświadczenie kryzysu psychicznego, certyfikowana Ekspertka Cogito, sekretarz Stowarzyszenia „Otwórzcie Drzwi”; redaktor naczelna Czasopisma Środowisk Działających na Rzecz Osób Chorujących Psychicznie „Dla Nas” oraz trenerka w kursie „Asystent Zdrowienia” organizowanego przez Stowarzyszenie „Otwórzcie Drzwi” i Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej; należy do Akademii Liderów Cogito. Członkini założycielka Polskiego Towarzystwa Psychiatrii Środowiskowej i uczestniczka licznych konferencji krajowych i zagranicznych poświęconych tematyce ochrony zdrowia psychicznego oraz akcji medialnych.
Katarzyna Ostalecka - absolwentka prawa Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej oraz studiów podyplomowych na kierunkach: prawo pracy i ubezpieczeń społecznych, zarządzanie kadrami, bezpieczeństwo i higiena pracy, zarządzanie oświatą i organizacjami pozarządowymi, zarządzanie w ochronie zdrowia. Pracownik Stowarzyszenia na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej oraz zastępca dyrektora Krakowskiego Centrum Edukacyjnego Cogito w Krakowie. Współautorka publikacji „Pracownik z niepełnosprawnością”. Od początku swojej pracy zawodowej zajmuje się szeroko rozumianą aktywizacją zawodową i społeczną oraz kwestiami związanymi z zatrudnianiem osób niepełnosprawnych. Prowadziła liczne szkolenia z zakresu prawa pracy, ubezpieczeń społecznych oraz praw osób niepełnosprawnych, których adresatami byli studenci studiów podyplomowych, pracownicy systemu pomocy społecznej, pracodawcy oraz osoby z niepełnosprawnością. Prowadzi zajęcia na kursach dla terapeutów środowiskowych oraz na kursach zaawansowanych dla asystentów zdrowienia.
Agnieszka Gazda-Grzesiak – asystent zdrowienia, psycholog, edukator społeczny. Pracuje na Oddziale Rehabilitacji Psychiatrycznej w CZP Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie oraz w Środowiskowym Domu Samopomocy dla osób chorujących psychicznie prowadzonym przez Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej. Trenerka współprowadząca kursy asystenta zdrowienia. Zaangażowana w prace nad badaniami naukowymi dotyczącymi zdrowia psychicznego. Redaktora w czasopiśmie środowisk działających na rzecz osób chorujących psychicznie „Dla Nas”. Członek Stowarzyszenia „Otwórzcie Drzwi” oraz Rady Pacjentów. Aktywistka na rzecz zdrowia psychicznego i propagowania idei psychiatrii środowiskowej.
Jan Godyń – absolwent Szkoły Głównej Handlowej i studiów podyplomowych dla tłumaczy tekstów specjalistycznych. Lektor języka angielskiego w krakowskich szkołach językowych i edukator w kursach dla Asystentów Zdrowienia. Od 2007 r. pracował jako tłumacz m.in. dla takich organizacji jak Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych w Paryżu, HCL Polska, Amplexor, Stowarzyszenie Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej w Krakowie. Na swoim koncie ma tłumaczenie m.in. takich książek jak „Przymus. Fenomen i historia uzależnień”, czy „Kryptowojny”. Obecnie mieszka w Sandomierzu, prowadzi galerię sztuki ludowej i gra w zespole rockowym.
Wiktoria Fyda – ukończyła psychologię stosowaną na Uniwersytecie Jagiellońskim oraz czteroletnie szkolenie z zakresu psychoterapii w Krakowskim Centrum Psychodynamicznym (rekomendowane przez Polskie Towarzystwo Psychologiczne). Obecnie w trakcie studiów podyplomowych z seksuologii klinicznej na Uniwersytecie SWPS. Doświadczenie zdobywała w Oddziale Psychiatrii Dorosłych i Oddziale Dziennym Rehabilitacji Psychiatrycznej Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie, w Krakowskim Instytucie Psychoterapii, a także w Szpitalu Klinicznym im. Babińskiego. Obecnie pracuje w Stowarzyszeniu na Rzecz Rozwoju Psychiatrii i Opieki Środowiskowej, w Poradni Zdrowia Psychicznego, gabinecie prywatnym oraz prowadzi zajęcia podczas kursów dla Asystentów Zdrowienia.
Kinga Wojda – psycholog, psychoterapeutka, absolwentka Psychologii Stosowanej na Uniwersytecie Jagiellońskim. Ukończyła całościowy kurs psychoterapii w nurcie systemowo-psychodynamicznym w Fundacji Rozwoju Terapii Rodzin na Szlaku, specjalizację z psychologii klinicznej oraz kurs specjalistyczny „Psychoterapia psychodynamiczna w praktyce klinicznej”. Pracuje w oddziale psychiatrii dorosłych oraz w Ośrodku Terapii i Rehabilitacji Psychoz. Prowadzi psychoterapię indywidualną i grupową, zajmuje się diagnostyką psychologiczną oraz neuropsychologiczną. Odbyła liczne staże w różnych oddziałach specjalistycznych. Prowadzi zajęcia na kursie dla Asystentów Zdrowienia oraz posiada doświadczenie dydaktyczne – prowadziła zajęcia ze studentami psychologii. Regularnie uczestniczy w szkoleniach i konferencjach podnoszących kwalifikacje zawodowe. Jej szczególnym obszarem zainteresowań jest neuropsychologia.
Przemysław Stankiewicz – psycholog, absolwent psychologii stosowanej na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Pracuje psychoterapeutycznie w modelu poznawczo-behawioralnym oraz realizuje działalność naukową w Zakładzie Psychiatrii Środowiskowej i Badań nad Psychozami Collegium Medicum UJ od 2021 roku. Obecnie pracuje także jako psycholog w Środowiskowym Domu Samopomocy przy ul. Olszańskiej w Krakowie. Od 2020 roku prowadzi kursy dla asystentów zdrowienia, w ramach których odpowiada za dwa moduły. Łączy doświadczenie kliniczne z zaangażowaniem dydaktycznym i rozwojem badań nad współczesnymi metodami terapii.
Karina Grynkiewicz - absolwentka prawa na Uniwersytecie Marii Curie Skłodowskiej w Lublinie. W 2009 r. ukończyła aplikację prokuratorską w Krakowie. Od 2013 r. pracuje jako prokurator w Prokuraturze Rejonowej w Krakowie. W wolnych chwilach uwielbia lekturę dobrych kryminałów. Wielbicielka zwierząt.
Nasze materiały o asystentach zdrowienia ( DO POBRANIA)
